12. júlí 2012 10:01

Helena Guttormsdóttir

Að hræra í samfélagspottinum á skapandi hátt

Menningarráð Vesturlands og Akraneskaupstaður í samvinnu við ellefu listamenn standa fyrir sýningunni AFSTAÐA – af STAÐ í skógræktinni Garðalundi á Akranesi.

Eitt af markmiðum Menningarráðs Vesturlands er að stuðla að nýsköpun og fjölbreytni í menningu. Víða á Vesturlandi er öflugt kóra- safna- og leiklistarstarf en kannski má segja að hefðir í myndlist hafi ekki verið sterkar og því mikilvægt að hlúa að þeim þætti sem lið í að vinna með fjölbreytileikann.

Árið 2008 var vel heppnuð sýning í Jafnaskarðsskógi við Hreðavatn í Norðurárdal þar sem listamenn af Vesturlandi sýndu verk sem þeir unnu í skóginum. Sú sýning var samstarfsverkefni Menningarráðs Vesturlands, Skógræktar ríkisins á Vesturlandi og listamanna sem unnu verkin. Skógræktin undirbjó svæði í skóginum til sýningarhalds, lagði til efni, aðstöðu og verkfæri auk þess sem starfsmenn Skógræktarinnar aðstoðuðu við uppsetningu listaverkanna. Á móti lagði Menningarráð Vesturlands til styrk vegna uppihalds listamannanna meðan á vinnu þeirra stóð.

Í ár var áhugi hjá Menningarráði á að vinna að sams konar verkefni en í skógræktinni eða Garðalundi á Akranesi og þá í samstarfi við Akraneskaupstað. Með því að vera í þéttbýli gæfist líka tækifæri fyrir ýmis skólastig að vinna með sýninguna og einnig fagnar Akranes 70. ára kaupstaðarafmæli í ár.

Þegar Elísabet Haraldsdóttir menningarfulltrúi Vesturlands kom að máli við mig og spurði hvort ég hefði áhuga á að halda utan um verkefnið, þurfti ég ekki að hugsa mig lengi um, því ég hef frá því ég vann á fræðsludeild Listasafns Reykjavíkur séð stórkostleg tækifæri í að vinna með listir til að sjá út fyrir kassann, byggja brýr milli ólíkra heima og stækka sjálfan sig. Þá hef ég um árabil þróað kynningu á umhverfislist og möguleikum hennar við kennslu á umhverfisskipulagsbraut við Landbúnaðarháskóla Íslands og er því vægast sagt með brennandi áhuga á efninu.

AFSTAÐA – af STAÐ

En ég hafði áhuga á að grunnstef sýningarinnar yrði sjálfbær þróun. Ekki af því að ég sé einhver sérfræðingur í málaflokknum eða besta fyrirmyndin, heldur til að leitast við að opna umræðuna um hugtak sem flestir vilja koma að í skýrslum en fáir virðast skilja og enn færri fara af stað og taka afstöðu. Það er oft mikill vandi að fóta sig í heimi sem er að drukkna í misvísandi upplýsingum um hvað sé rétt og ekki í þessum efnum. En ég sé málaflokkinn sem heillandi tækifæri til að búa til mannvænna samfélag. Fyrst eftir hrunið var mikil umræða um hvernig þjóðfélag við vildum byggja upp. Í mínum huga var hrunið ekki síst siðferðislegt og teygði anga sína í gegnum allt samfélagið, alls ekki bara til fárra einstaklinga. Ég hef á tilfinningunni að á því hafi ekki mikil ígrundun átt sér stað. Við lifum enn í ótrúlegu neyslusamfélagi.

Flestum dettur flokkun á rusli í hug þegar minnst er á sjálfbærni en hugmyndin er miklu víðtækari og ætti alls ekki að stoppa listamenn í nálgun sinni. Hún felst í gildum, viðhorfum og tilfinningum gagnvart náttúru og umhverfi. Að njóta og virða bæði vegna fegurðar náttúrunnar en einnig vegna mikilvægis fyrir tilveru okkar. Þá eru atriði sem tengjast félagslegri velferð og lýðheilsu undir stoðum sjálfbærni. Þarna eru þættir sem varða andlega og líkamlega heilsu, að finna hverjar eru rætur okkar. Lýðræðisleg vinnubrögð, jafnrétti og þátttaka í samfélaginu vitund um heimabyggð og nærumhverfi, eru lykilhugtök í menntun til sjálfbærrar þróunar. Hugsum á heimsvísu, tökum til heima er sjálfbærnislagorð og þannig getum við velt fyrir okkur framtíðarsýn skógræktarinnar, Akraness, Íslands og heimsins!!!

Við val á listafólki var reynt að hafa hópinn fjölbreyttan í aldri og viðfangsefnum. Haldnir hafa verið þrír kynningarfundir með göngum um svæðið. Niðurstaðan held ég að verði sýning þar sem unnið er með fjölbreytt viðfangsefni, s.s. vind og vatn, grjót, jurtir, neyslu og þátttöku almennings. Baldvin Einarsson naut aðstoðar starfsmanna í vélsmiðjunni Steðja við vinnu á sínu verki og Þóroddur Bjarnason fékk vinnuskólann með í að spyrja 300 bæjarbúa hvað þeir héldu að væru mörg tré í skógræktinni. Þannig að nú þegar hafa margir tekið þátt í undirbúningnum.

Auk mín koma að stjórnun og framkvæmd, Anna Leif Elísdóttir myndlistamaður og MA í menningarstjórnun, Íris Reynisdóttir landslagsarkitekt og garðyrkjustóri Akraneskaupstaðar og Elísabet Haraldsdóttir myndlistamaður og menningarfulltrúi Vesturlands og Akraneskaupstaður reynir að verða við óskum listamanna um aðstöðu og efni.

Markmiðið með að láta sýninguna standa út september er að skólahópar sem áhuga hafa geti komið, fengið leiðsögn og unnið með innihald sýningarinnar.

Listasmiðja náttúrunnar á sunnudaginn

Sýningin verður opnuð laugardaginn 14. júlí kl. 14 en sunnudaginn 15.júlí kl.15 verður í skógræktinni boðið upp á ókeypis námskeið hjá Listasmiðju náttúrunnar. En þetta er vistvænt farandnámskeið þar sem náttúran og nærumhverfið á hverjum stað er efniviður listsköpunarinnar.

Tilgangur námskeiðanna er að gefa einstaklingum, hópum og fjölskyldum tækifæri til að eiga gæðastundir og vinna saman að skapandi listrænum verkefnum, tengja börn og fullorðna í gegnum skemmtilega upplifun í náttúrunni og opna augu fólks fyrir möguleikum í nærumhverfi sínu. Leiðbeinendur eru Ása Berglind Hjálmarsdóttir, tónlistarkona, Ása Hlín Svavarsdóttir, leikari, Helena Guttormsdóttir, myndlistarkona, Sesselja Guðmundsdóttir tónlistarkona og Hlín Ólafsdóttir, grafískur hönnuður.

Helena Guttormsdóttir

Til baka

yfirlit greina